Blijf optimistisch, of hoe word je een rietkraag

Blijf optimistisch, of hoe word je een rietkraag

03-12-2020 Uit Door Laura Schoenmakers
Leestijd: 4 minuten

Hoe lastig is het om in deze kwetsbare tijd optimistisch te zijn? Flink lastig, zo blijkt maar weer. Om me heen wordt de wereld zieker, donkerder en – vandaag toevallig – natter. Toch voel ik me niet zo somber als in het voorjaar van 2020. Dit jaar leerde me de dingen accepteren. Ik werd meer en meer een rietkraag – en leerde ook dat te accepteren.

Het is een boodschap die ik de laatste maanden steeds herhaal. Afwachten en meebewegen als de tijd erom vraagt. Maak je geen zorgen om dingen waar je geen invloed op hebt. Dat is overigens iets heel anders dan passief zitten wachten tot betere dingen jouw kant op komen.

Ik zie veel heftige emoties in mijn omgeving. Alle creatieve makers voelen zich onzeker en zijn boos omdat ze – in hun ogen – onrechtvaardig behandeld worden. ‘Het kabinet schrapt alles waar we blij van worden. Mensen mogen geen leuke dingen meer doen. We krijgen te weinig geld.’ Lieve makers, ik snáp deze opmerkingen zo ontzettend goed. Ik snap jullie boosheid en wil jullie het liefst een troostende knuffel geven. Maar dat mag dan weer niet. Ook dat accepteer ik dan maar.

Misschien zit ik wel in een luxepositie om ‘beweeg mee’ te kunnen zeggen. Wellicht iets te optimistisch kijken naar de situatie kan een valkuil zijn. Ik lees namelijk ook genoeg verhalen van makers die ander werk gaan doen, in de zorg of in het onderwijs. Ontzettend veel respect heb ik voor die mensen. Sommige van hen waren al op zoek naar andere carrièremogelijkheden, want een baan heb je nu eenmaal niet voor het leven. Andere makers gaan straks weer terug naar het creatieve leven, maar moeten tijdelijk ander werk doen. Een heldere keuze, waar kracht uit spreekt. Ook daar heb ik ontzettend veel respect voor.

Deze creatieve makers tonen weerbaarheid, in mijn ogen. Ze bewegen mee en maken keuzes om te overleven. Zo rigoureus het roer omgooien is natuurlijk niet per se nodig. Wat deze verhalen in elk geval gemeen hebben is de kracht om controle te nemen. Zelf kiezen voor een andere baan. Deze vorm van autonomie blijkt eenvoudig te koppelen aan geluk en weerbaarheid. On a side note: ben ik raar dat ik, zelfs nu de coronabesmettingen stabiliseren, me infantiel gelukkig voel als ik zit te schrijven?

Weerbaar zijn is volgens mij dus niet zozeer jezelf als een geaarde rots opstellen en vechten tegen alle stormen die op je af komen, maar meer als een rietkraag meedeinen op windvlagen. Soms zijn we in het leven een rots, soms een rietkraag. Soms is het verstandig om te strijden voor je plek in de wereld. Die rots doet dat. Die blijft altijd op dezelfde plaats, hij blijft er hetzelfde uitzien en verandert niet. De rietkraag blijft ook op dezelfde plaats geworteld, maar is veel flexibeler. In moeilijke tijden kun je beter rietkraag zijn dan rots.

Nu bedoel ik daar natuurlijk ook niet mee dat we allemaal slappe meningloze kasplantjes moeten zijn. Vechten voor je idealen is goed. Iemand moet het doen. Het heeft alleen weinig zin om te vechten tegen iets waar jij niets aan kunt veranderen. Vechten tegen regels die onze geweldige zorgmedewerkers helpen om ziekenzorg te geven aan mensen die die zorg écht nodig hebben, heeft bijzonder weinig zin. Jij in je eentje gaat die regels niet veranderen. Ze dienen het algemeen nut en zorgen ervoor dat we niet als compleet volk sterven aan een ziekte. Een typische situatie om als rietkraag te benaderen.

Goed, hoe word je dan een rietkraag? Steken de zorgen de kop op? Denk dan gelijk: kan ík het veranderen? Zo niet, accepteer de situatie. Kun je het wel veranderen? Maak een plan en onderneem actie.

Rietkraag zijn betekent ook met humor naar de wereld en de absurde gebeurtenissen kijken. Blijkbaar heb ik het talent om te kunnen omdenken. Een extra voordel hiervan is dat je leert relativeren. Zo ontdekte ik het volgende voordeel van deze coronatijden: ik ben weinig ziek. Een maand geleden was ik ongeveer 24 uur verkouden. Het begon op maandagmiddag en was op dinsdag na het avondeten weer over. Meestal ben ik tegen november/december chronisch verkouden, dus ik ben wel in mijn nopjes hiermee.

Meestal kijk ik niet echt uit naar de drukke decembertijd. Dit jaar wordt het anders. Geen kerst met de fam, geen vuurwerk, geen carbid, geen kerstconcerten en geen feestjes. Een mindfulle decembermaand, ook wel eens leuk. Misschien goed om eens stil te staan bij al die kilo’s eten die we jaarlijks weggooien? Misschien goed om het geld dat we niet uitgeven aan het kerstdiner te doneren aan de plaatselijke voedselbank? Ik kijk nu best wel uit naar december. Ik verheug me stiekem wel op een maand heerlijk slapen omdat er nauwelijks geluidsoverlast is, behalve dan van die plofkraak vorige week en van de rellende vuurwerkjongeren.

En bekijk het eens zo: kerst zonder fam is geen verplichting, hè? Kies dit jaar voor de kerstafette; meerdere dagen achter elkaar kerstfeest. Hoera! Dit doen mijn man en ik al jaren, omdat we minstens drie adressen bezoeken rond de kerstdagen. De Grand Tour de Nederland noemden we die. Vanaf dit jaar wordt het kerstafette.

Je ziet, enig optimisme is mij niet vreemd. Ik overdrijf graag, waarschijnlijk vanwege mijn voorliefde voor humor. Zo zie ik internet als groot voordeel nu. Iets meer dan honderd jaar geleden raasde er ook een pandemie over de wereld. Toen hadden de mensen geen Zoom, geen Skype, geen Facebook, geen Whatsapp en geen bordspelletjes. Met enig geluk had je genoeg licht om een boek te kunnen lezen. Als je geen analfabeet was tenminste. Toch hebben we dat als mensheid ook overleefd. Ook de huidige pandemie overleven we als mensheid, daar geloof ik in. Koester deze decembermaand de momenten dat je contact hebt met de mensen waar je om geeft, zelfs al is dat via telefoon, Whatsapp of Zoom. Je bent niet alleen. Als we er toen uit zijn gekomen, lukt dat nu ook.

Ik hoop niet dat je nu het gevoel hebt dat ik je problemen bagatelliseer. Ik geloof zeker dat er veel problemen zijn in onze wereld. Wat ik in dit stuk wel wil zeggen is dat het waardevol is om het eens anders te zien. Probeer om te denken en de humor van een situatie in te zien. Je eigen situatie is wellicht minder uitzichtloos dan je denkt.

Met andere woorden, laten we met zijn allen komende tijd gewoon vaker proberen een rietkraag te zijn in plaats van een rotsblok.

Flexibel meebewegen en ons alleen zorgen maken over de dingen waar we wel controle over hebben. Dan overleven we de komende decembermaand – en wat er daarna ook komt – vast en zeker.

🙏 Met veel dank leende ik de foto bovenaan deze blogpost van Unsplash.

Laura Schoenmakers