Bookreview De Rook die Dondert

Bookreview De Rook die Dondert

08-12-2020 Uit Door Laura Schoenmakers
Leestijd: 4 minuten

Waarom ik graag boeken lees over Afrika? Ik heb geen flauw benul. Wat ik wel weet is dat De Rook die Dondert van Namwali Serpell een mooie toevoeging is voor mijn Lees de Wereld Rond project én dat het een geweldig boek is. Ik deel mijn enthousiasme hier graag 😄.

Zambia

De Rook die Dondert stond sinds het voorjaar van 2020 op mijn leeslijstje. Vermoedelijk heb ik ergens een advertentie gezien voor dit boek. De titel sprak me gelijk aan, nu hoefde ik alleen nog maar te wachten tot het eindelijk in de bibliotheek te leen zou zijn.

Zambia, welkom in mijn Lees De Wereld Rond-project!

De Rook die Dondert van Namwali Serpell

Wat ik top vond aan dit boek

Dit boek had weer zo veel moois wat mij aanspreekt. Het belangrijkste op een rij.

Afrika

Afrika fascineert me. De mensen fascineren me, de tradities, de cultuur, de natuur en de geschiedenis. Geldt waarschijnlijk niet voor elk Afrikaans land, maar tot ik meer weet over Afrika kan ik alleen maar zeggen dat het me in zijn geheel fascineert.

Het is overigens niet zo dat ik een sprookjesboekbeeld van Afrika heb. Mijn beeld van Afrika is dat van een wereld op zich. Een wereld vol tegenstellingen, waar kneiterrijk naast hondsarm woont. Waar mensonterende dingen gebeuren, waar oorlogen tussen stammen uitgevochten worden, waar olie macht betekent, waar wij Westerlingen denken dat men behoefte heeft aan een niet-aflatende stroom ontwikkelingshulp. Waar gelukszoekers dromen van een paradijselijk leven in Europa.

Over gelukszoekers wil ik overigens nog wel wat kwijt. Ik zag onlangs Mediterranean with Simon Reeve, een vierdelige tv-serie waarin presentator Simon Reeve een tocht maakt rond de Middellandse Zee. Wat een boeiende en tegengestelde landen liggen er eigenlijk, ik was zwaar onder de indruk. In Italië zagen we emigranten uit Afrika. Jonge jongens nog, die probeerden voet aan land te krijgen in het paradijs Europa. Een paar afleveringen later zagen we hoe Afrikaanse vluchtelingen vanuit Marokko de Straat van Gibraltar proberen over te steken. Ze leven in de heuvels en verbergen zich daar voor de politie. Ze wachten op het juiste moment om te gaan. Sommige jongens zijn al over het drie meter hoge hek geklommen en in Spanje beland.

Een kwartier later kijken we met Simon mee hoe een Afrikaanse immigrant leeft in Andalusië en daar werkt in de gigantische groentekassenwereld bij Almería. Ik kreeg er tranen van in m’n ogen. Die man woonde met vijftien anderen in een betonnen karkas van een hutje, waar schimmels, dikke lagen vuil en loshangende stroomkabels de muren bedekten. Geen bedden, geen kamers. Alleen een hutje. Of de man zijn makkers uit Afrika zou aanraden naar Europa te reizen? Nee, zei hij. Het was hier niet beter dan daar, het was zelfs een teleurstelling. De mensen die wel het geluk hadden rijk te worden en een huis te kopen, waren volgens hem op een halve hand te tellen. Dit was nauwelijks een leven te noemen. Ik was het er roerend mee eens.

Actuele thema’s

Niet alle Afrikanen hebben het zo slecht dat ze de oversteek willen wagen. Maar ongelijkheid is er zeker (net als in Nederland, waar we het toch ontzettend goed hebben). Daar gaat De Rook die Dondert dus ook over. Racisme, ongelijkheid tussen rassen en afstamming, discriminatie. Het zijn thema’s die op dit moment hot zijn, daar hoef ik niks meer aan toe te voegen.

Generaties en families

Ik houd absoluut van een goede familieroman. Vooral als er veel generaties voorbij komen. Een verhaal dat generaties overspant, laat goed zien hoe land en cultuur zich ontwikkelen. Je leeft mee met de personages en krijgt zicht op de veranderingen die zij doormaken. Zo wekken de kleurrijke personages van Serpell Zambia tot leven. Heerlijk. Ik geniet hiervan.

Meerdere verhaallijnen

De Rook die Dondert gaat over drie verschillende families en omvat drie generaties. Van de tijd van het kolonialisme tot het heden: de bijna 800 pagina’s tellende roman is ambitieus. Je moet dus wel opletten. Veel personages, die elkaar ook tegenkomen, waardoor hun verhalen alleen nog maar verder met elkaar vervlochten raken en daarmee meer diepgang krijgen.

Fantasierijk

Uniek aan De Rook die Dondert is dat het eigenlijk niet in één genre te vatten is. Sommige stukken zijn psychologisch realistisch, andere zijn bijna geschreven als een avonturenroman. Er komt zelfs een stukje science-fiction in voor, heel inventief en fantasierijk. Alles is beeldend geschreven in een toegankelijke schrijfstijl. Perfect dus voor de beelddenkers onder ons. In plaats van zeggen dat ik een fantastisch boek heb gelezen, kan ik dus ook zeggen dat ik een fantastische film heb gezien. 😉

Wat ik minder vond aan dit boek

Op Goodreads gaf ik De Rook die Dondert 4 van de 5 sterren. Hoewel ik het dus een fantastisch boek vond, was het niet perfect. Op dit moment. Soms verander ik mijn beoordeling later nog, als blijkt dat een boek of een van zijn personages me toch wel bijblijft.

Wat vond ik dan minder? Met bijna 800 pagina’s vond ik Serpells boek wat aan de lange kant. Sommige stukken leken niet zo relevant voor het algehele verhaal. Langdradig werd het dan ook weer niet, maar de verbindingen tussen de personages uit verschillende generaties waren op een gegeven moment minder sterk. Als het iets korter was geweest, was de boodschap wellicht nog beter overgekomen.

Ook lezen?

Nieuwsgierig naar De Rook die Dondert van Namwali Serpell? Bestel het bij je plaatselijke boekhandel, zoek het op in je eigen bibliotheek of koop het online op Bazarow, de boekensite die lief is voor de boekensector.

Laura Schoenmakers