Tekst leren

Tekst leren

18-12-2018 Uit Door Laura Schoenmakers

Rollen, dialogen en monologen. Ik ben er de laatste weken erg druk mee geweest. Tekst voor een scène instuderen: dát had ik al een tijd niet gedaan. Net als met fietsen, verleer je ook tekst leren niet echt. Dat bleek wel weer. En anno 2018 heb je ook nog een heel bataljon aan apps om je te assisteren. Dat kon alleen maar goed gaan, toch?

Het begon eind november met een werkweekend bij Huis van Puck. Op zondagochtend moesten we een scène instuderen die we ‘s middags met een regisseur zouden gaan spelen. Ik speelde Liesbeth uit Gras van Esther Gerritsen. Nu had ik niet al te veel tekst, maar het lukte me toch niet om genoeg te focussen om alles in één keer goed uit te spreken. Dan moet ik mijn eigen frustraties even aan de kant zetten en genoegen nemen met minder. Lastig voor een perfectionist!

De scène werd prachtig. We speelden goed samen, de regisseur kwam met fijne aanwijzingen. Ik was trots op ons eindproduct. En dacht dat dit wel het laatste was wat we van Esther Gerritsen zouden zien. Helaas. 

Voor de donderdag erop moest ik een tekst van Manon uit Gras instuderen. En dat was ook nog een lastige scène, met veel herhalingen en tekst die ik heel snel uit moest spreken. Dat lukte me niet omdat ik het gevoel had dat ik mijn verhaal op iemand moest richten. Enfin: weer een boel eigen frustraties. Daarbij kwam dat onze regisseur een heel tof idee had, maar nog niet zulke heldere keuzes maakte. Voor zowel regisseur als spelers was dit een duidelijk leermoment, zoals dat dan heet.

Ik verheugde me al op een ‘normale’ les waarvoor ik geen tekst hoefde te leren. Het was toch al druk genoeg met werk enzo. Maar nee, het mocht niet zo zijn. Voor de volgende les moest ik nóg meer tekst leren voor Bibi uit Familie van Maria Goos. Een fantastische tekst. Ik studeerde me suf. Maar dankzij de app LineLearner ging het een stuk sneller. Aan het einde van de week kende ik alle ins-en-outs van de tekst, zowel die van mijzelf als die van mijn tegenspeler.

En toen kwam de regisseur. Die had een heel ander plaatje in haar hoofd dan haar twee spelers. Dat vraagt om een boel flexibiliteit. Je speelt namelijk uiteindelijk een heel andere scène dan je van te voren had bedacht. Door haar idee hield mijn personage de meeste tekst, maar werd mijn tegenspeler ineens de protagonist. Dat kwam door de handeling die ze had bedacht voor mijn tegenspeler. Een interessante keuze… Weer een waardevolle les: je moet dus niet altijd klakkeloos uitgaan van de tekst. Maar zorg er wel voor dat je snel definieert wie je personages zijn, waar ze zijn en wat ze (van elkaar) zijn. Dit ontbrak in de scènes die ik speelde, waardoor het publiek heel hard moest werken om erachter te komen waar ze nou naar zaten te kijken.

De hoop op een rustige week zonder tekst om in te studeren had ik inmiddels opgegeven. Het volgende huiswerk stond namelijk alweer op de planning: een dialoog en een korte monoloog. Dit keer voor onze gastdocent die ons meer zou leren over stemgebruik.

We leerden van haar hoe we ons stemgebruik niet moeten forceren, maar uit onze fysiek en onze beweging moeten laten komen. Ik leerde hoe ik niet alles moet willen controleren (auw, moeilijk!) en dat het verhaal mensen raakt als het uit jezelf komt (auw, nog moeilijker!). Daarnaast leerden we diverse oefeningen waarmee je jouw stem kunt kleuren vanuit beweging. Heel leerzaam en heel nuttig voor aanstaande regisseurs.

En nu hoef ik ineens geen teksten meer te leren. Ik heb zeeën van tijd over. Eigenlijk wel jammer. Zo ga ik het tekst leren ook nog missen…

Dus ik ben alvast in een volgend studieboek begonnen: De wereld van transformaties van regisseur Erik Vos. Ik heb er pas één hoofdstuk van gelezen en ben nu al onder de indruk. Wat een tof boek! Ik schrijf er binnenkort vast een blog over. 😉

Foto door Ruca Souza via Pexels.

Laura Schoenmakers