Categorieën
Boeken Recensent

Zimbabwe | Het boek van Memory – Petina Gappah

Het boek van Memory brengt me naar Zimbabwe, het 10e land dat ik fictief bezoek voor mijn Lees de Wereld Rond challenge. Lees hier mijn verslag van Memory’s verhaal.

Memory zit in de gevangenis. Ze is ter dood veroordeeld voor moord en wacht tot haar zaak voorkomt. In de tijd die ze heeft schrijft ze haar verhaal op voor Melinda Carter, een Amerikaanse journalist. Is ze schuldig aan de moord op de man die haar ooit van haar ouders kocht? Wat is de waarheid? En waar gelooft Memory zelf in?

Het verhaal van Memory

Memory is de meest geletterde vrouw in de hele gevangenis, ze studeerde aan een universiteit in het buitenland en werkte als vrijwilliger in het plaatselijke archief. Niet het meest doorsnee profiel van een moordenares. Haar verhaal begint over haar jeugd in een township van Harare, als dochter van haar ouders en als albinomeisje.

Memory’s huidskleur zorgt ervoor dat ze niet buiten kan spelen met de andere kinderen – ze verbrandt snel in de Afrikaanse zon – en ze moet veel binnen blijven. De andere kinderen behandelen haar als een paria, iemand die anders is, en er nooit bij zal horen.

Haar moeder ligt hele dagen ziek op bed en haar vader werkt aan huis om haar te beschermen. Veel aandacht is er niet voor Memory en haar zusjes. Eenzaamheid en wantrouwen tekenen Memory’s jeugd.

Op een dag wordt ze verkocht aan een blanke man, Lloyd. Daar krijgt ze een luxe leven: medicijnen voor haar huid, de beste scholen, boeken in overvloed en paarden. Een heel contrast met haar eerdere leven.

Langzaam vergeet ze haar ouders, zusjes en het township. Ze wilden van haar af, zoveel is Memory wel duidelijk. Ze leeft haar leven, gaat uiteindelijk naar het buitenland om te studeren en blijft daar jarenlang werken. Tot ze terugkeert naar Zimbabwe. En dan wordt Lloyd vermoord.

Memory wordt gearresteerd voor de moord op Lloyd, de man die ze als vader is gaan beschouwen. De agenten dwingen haar tot een bekentenis en veroordelen haar tot de doodsstraf.

In de gevangenis leren we de cipiers en Memory’s medegevangenen kennen en zien we hoe Memory de dagen doorkomt. Overdag werkt ze en ‘s avonds schrijft ze haar verhaal op. Een verhaal met onverwachte wendingen waardoor Memory haar geschiedenis drastisch moet herzien.

De vrouwengevangenis

De manier waarop de vrouwen in de gevangenis behandeld worden is schrijnend. Ik heb met afschuw gelezen hoe de cipiers alle goede spullen inpikken, hoe corruptie aan de orde van de dag is en hoe de gevangenen onderdrukt worden.

Tegelijk ben ik onder de indruk hoe de vrouwen toch iets van hun leven daar weten te maken, hoe er gelachen wordt, hoe er samen gedeeld wordt en er toch een soort vriendschappen ontstaan. Aangrijpend.

De wijze les

Ook werd ik geraakt door de ommezwaai die Memory moet maken om met haar geschiedenis in het reine te komen. Niets is wat het lijkt. Ik heb bewondering voor deze jonge vrouw, die haar toekomstdromen is verloren, maar toch ook niet.

Ze houdt hoop en pakt de kansen als die zich voordoen. Je moet het doen met wat je hebt en niet te veel vasthouden aan wat je verloren hebt.

Dit verhaal raakt je, het relativeert alles en maakt je nederig. In het begin is het verhaal wat rommelig, maar dat vind ik wel passen bij de persoonlijke manier waarop Memory haar verhaal opschrijft: in een schrift, in de gevangenis.

In het tweede en derde deel komt er meer vaart in het verhaal en is het beter opgeschreven. Daar krijgt het boek bijna het spannende karakter van een pageturner: hoe gaat het verder in het volgende hoofdstuk? Je móet gewoon verder lezen.

Het boek van Memory moet je niet lezen als je iets leuks en ontspannends wil lezen. Dan heb je meer aan strandlectuur (niks mis mee, overigens!).

Als je een keer wat anders wil lezen, een andere cultuur wil leren kennen en ontroerd wil worden door een verhaal, is Het boek van Memory een zeer goede keus.

Bron

Gelezen: Het boek van Memory, vertaald door Inge Kok uit het Engels (The book of Memory)

Auteur: Petina Gappah

Uitgave: Uitgeverij Atlas Contact, Amsterdam/Antwerpen, 2015

Land: Zimbabwe

Laura Schoenmakers

Door Laura Schoenmakers

Laura Schoenmakers is gefascineerd door verhalen. Op deze site schrijft ze blogs, essays, columns en recenseert boeken en theatervoorstellingen. Als online copywriter werkt ze voor haar freelance onderneming Content & Stories. Ook adviseert ze over online content, websites en storytelling voor ondernemers. Daarnaast volgt ze een opleiding tot theaterregisseur. In haar vrije tijd doet ze aan acteren, zingen, lezen, sporten en wandelen in de natuur.